Candide - Cultivate Your Own Garden

2020-12-03



Bu yazıda Candide eserini biraz ele alacağım. Candide Ocak 1759 yılında Voltaire tarafından kaleme alınmış önemli eserlerden birisidir. Özellikle Leibniz'in fikirlerini satirik bir şekilde eleştirmektedir. Kitapta Candide karakterinin bir yolculuğu ele alınmaktadır. Önemli eserlerde olduğunun aksine Candide evine geri dönmeye çalışmaz, ve sürekli uzaklaşır. Dr.Pangloss Candide'nin akıl hocasıdır. Voltaire, Pangloss'un dönemin önemli isimlerinden olan Leibniz'in bir sesi yapmıştır ve kitap boyunca da Leibniz'in iyimserliğini eleştirmiştir.

Kitap boyunca bir çok bela başlarına gelir ama hayatta kalmayı başarırlar. Burada Eldorado ülkesine de giderler. Bu ülke tamamen kötülüklerden uzak ve bilimin geliştiği bir yerdir. Asker sayısı az ve krallar ile görüşmek de çok kolaydır. Bunun yanında Surinam'a da giderler. Surinam'da karşılaştıkları manzara Candide'i şaşkına uğratır. Burada siyahi bir adamın küçüklükten itibaren beyazlara hizmetkar olarak yetiştirildiğini görür. Bunun üzerine bu iyimser fikirleri üzerine düşünmeye başlarlar ve maceraları devam eder.

En sonunda Candide Istanbul'a gelir ve küçük bir eve yerleşir. Burada bazı askeri hareketlenmelerin olduğu haberini duyarlar ancak bundan emin olamazlar. Bunun üzerine orada yaşayan bir dervişin yanın giderler ve olayın aslını öğrenmek isterler. Derviş kendisinin konu hakkında haberinin olmadığını söyler ve buradaki kişiler hakında bile fikrinin olmadığını söyler. Bunun üzerine derviş onları evine davet eder. Burada onlar ile sohbet eder ve yemek ikram eder ve onlara bahçeler konusunda fikir verir.

Cultivate Your Own Garden

Bu sözü biraz daha açmak gerekirse bunu sadece bir bahçıvanlık faaliyeti olarak düşünmek yanlış olacaktır. Burada bahsedilen dış dünyanın ve siyasetin insanlar üzerinde oluşturduğu kirliliktir. İnsan kendisi bir şeyler yapabiliyorsa kimseye ihtiyacı olmayacaktır. Başka kişilerin kurduğu dünyalarda yaşamak yerine kendi dünyalarımızı oluşturup burada yaşamalıyız. Boş siyasi tartışmaları takip etmek ve kafa yormak yerine kendimizi geliştirebileceğimiz işler üzerine yoğunlaşıp kendimizi geliştirmeleyiz. Voltaire bize bunları anlatmak istemiştir.